Bàn Có Năm Chỗ Ngồi
Nguyễn Nhật Ánh

Ebook miễn phí tại : www.SachMoi.net

Chương 1
Năm nay tôi lên lớp tám. Như vậy là tôi sắp sửa trở thành người lớn rồi . Oai
thiệt là oai ! Tôi không nói dóc đâu. Chính thầy Dân, giáo viên chủ nhiệm của lớp
tôi nói như thế.
Năm ngoái chúng tôi không học thầy Dân. Các anh chị lớp trên người thì bảo
thầy Dân khó, kẻ thì nói thầy Dân dễ, không biết đường nào mà tin. Nhưng hôm
khai trường, ngay lần gặp đầu tiên, tôi thấy thầy không có vẻ gì là "hắc" cả. Thầy
nói chuyện với lớp tôi bằng một giọng đầm ấm, thân mật:
- Như các em đã biết, năm nay thầy làm chủ nhiệm kiêm phụ trách chi đội lớp
các em. Từ từ rồi thầy trò mình sẽ làm quen với nhau. Thầy tin rằng các em sẽ
tự giác học tập tốt, trau dồi đạo đức, rèn luyện thân thể và chấp hành đúng nội
quy của trường ta. Bởi vì năm nay các em không còn bé bỏng gì nữa, đã chuẩn
bị trở thành người lớn rồi, toán các em sẽ làm quen với quỹ tích, văn các em sẽ
bắt đầu học nghị luận. Những điều đó hoàn toàn khác xa với chương trình lớp
bảy...
Thầy nói chưa hết mà cả lớp đã vỗ tay rần rần. Nghe nói mình sắp sửa trở thành
người lớn, đứa nào cũng khoái. Tôi cũng vậy. Thầy còn nói nhiều nhưng tôi
chẳng nhớ gì ngoài khoản "người lớn" đó.
Về nhà, tôi khoe ngay với thằng Tin, em tôi. Tôi vỗ vai nó, lên giọng:
- Tao năm nay là người lớn rồi đó nghe mày !
Thầy Dân nói là chúng tôi chuẩn bị làm người lớn thôi nhưng tôi cứ muốn làm
người lớn ngay cho oai.
Thằng Tin là chúa hay cãi. Không bao giờ nói đồng ý với tôi một điều gì. Lần này
cũng vậy, nó nheo mắt :
- Anh mà là người lớn ?
- Chớ gì nữa !
- Người lớn sao không có râu ?
- Tao cần quái gì râu !
Thằng Tin cười hì hì:
- Vậy thì anh cũng vẫn còn là trẻ con giống như em thôi.
Tôi "xì" một tiếng :
- Mày làm sao giống tao được, đừng có dóc ! Chính thầy Dân nói tụi tao là
người lớn nè ! Bởi vì chương trình lớp tám cái gì cũng khó hết, học hết cơm hết
gạo chưa chắc đã hiểu.

Thằng Tin nhìn tôi với vẻ nghi ngờ:
- Khó dữ vậy hả ?
Tôi nghiêm mặt :
- Bộ tao nói chơi với mày sao ! Người ta soạn cho người lớn học mà lại.
Thằng Tin ngẫm nghĩ một hồi rồi nói:
- Như vậy, sang năm em cũng là người lớn, em học lớp tám.
Tôi rụt vai:
- Mày không bao giờ trở thành người lớn được đâu. Người lớn không ai mang
tên Tin cả, chỉ có trẻ con mới đặt tên Tin thôi.
Số là khi má tôi sinh thằng Tin, ba tôi đi công tác xa nên nhờ chú Thảo cạnh nhà
làm khai sinh dùm. Giấy chứng sinh của bệnh viện ghi đúng là Phan Thanh Tân
nhưng không hiểu sao giấy khai sinh của phòng hộ tịch do chú Thảo đem về lại
biến thành Phan Thanh Tin. Từ đó, mọi người gọi em tôi là thằng cu Tin. Còn
đám bạn cùng xóm thường bắt chước tiếng còi xe "tin, tin" để chọc nó. Thằng
Tin ức cái tên mình lắm. Nghe tôi chê, nó phồng má:
- Lớn lên em sẽ đổi tên lại chớ lo gì.
- Thì khi nào mày đổi được tên rồi hẵng tính.
Nói xong, tôi quay đi. Còn thằng Tin thì hét tướng lên:
- Anh là người lớn thì nhớ đừng có giành ăn với em nữa nghe không ?
Tôi không thèm trả lời nó, bỏ đi một mạch.
***
Trở thành người lớn chưa hẳn là điều hay. Sáng nay, tôi bỗng nhận ra điều đó.
Thường theo thói quen, vào đầu năm học mới, chúng tôi ai nấy đều ngồi đúng
vào vị trí của mình năm ngoái. Hôm khai trường, ngay sau khi bốn tiếng trống
báo hiệu kết thúc buổi lễ ở sân cờ, chúng tôi ba chân bốn cẳng chạy uà về lớp,
chen nhau vào cửa, la hét chí chóe. Những đứa chuyên nghịch phá như thằng
Tú, thằng Thành thì nhảy phóc ngay qua cửa sổ, đi trên bàn rầm rầm chớ không
thèm chen nhau như bọn tôi.
Cuối cùng rồi ai cũng về chỗ nấy. Tôi ngồi ở bàn đầu ngay cạnh thằng Bảy, kế
bên là nhỏ Phương, nhỏ Vân rồi thằng Minh, y như năm ngoái.
Sau khi ổn định chổ ngồi, tôi quay đầu hẳn ra sau, quan sát. Lớp tôi không đông
đủ như năm ngoái. Một số đứa ở lại lớp Bảy . Một số đứa chuyển sang trường
khác. Bù vào đó là những gương mặt mới . Có ít nhất là mười học sinh lớp tám
năm ngoái lưu ban. Ngoài ra còn có các học sinh ở các lớp 7A1, 7A3 lên, không

hiểu sao lại lọt vào lớp chúng tôi. Tuy nhiên hầu hết vẫn là học sinh lớp 7A2, tức
là lớp chúng tôi cũ.
Không khí đầu năm học thật là vui nhộn. Tụi bạn thi nhau kể về những chuyến đi
xa, những trò hấp dẫn trong ba tháng hè. Lớp học cứ huyên náo cả lên.
Tôi hỏi thằng Bảy :
- Hè vừa rồi mày có đi chơi đâu không ?
Mặt nó buồn xo :
- Chân cẳng tao vầy mà đi đâu ! Tao chỉ ở nhà trông em thôi .
Nghe nó nói vậy, tôi không hỏi nữa, sợ nó thêm rầu.
Số là chân phải của Bảy bị tật từ nhỏ, cái chân cong vòng ra đằng sau một cách
bất thường. Khi đi lại, nó phải dùng hai cây gỗ làm gậy chống. Bảy tính hiền
nhưng thỉnh thoảng cũng nổi cộc. Năm lớp sáu, thằng Thành chọc nó bị nó
phang một gậy thiếu điều té ngửa.
Nhà Bảy ở gần nhà tôi. Nó có hai đứa em là thằng Hường và nhỏ Loan. Ba nó
đạp xe ba gác còn má nó bán bánh kẹo ngay trước nhà. Một cái kệ gỗ nhỏ trên
bày dăm ba lọ bánh kẹo xanh đỏ kèm với mớ đồ chơi bằng nhựa, đó là cả gian
hàng của má nó. Bảy đi học buổi sáng, còn buổi chiều phải vừa ngồi bán kẹo
vừa trông hai đứa em cho má nó nấu nướng, giặt giũ nên nó rất bận. Khi rảnh nó
thường chạy qua nhà tôi mượn sách. Nó đọc toàn là sách tình báo với sách vụ
án. Nó rất mê những câu chuyện ly kỳ, hấp dẫn, hồi hộp. Nhờ vậy mà nó nổi
tiếng trong toàn trường. Số là năm ngoái, khi học loại văn tường thuật, cô Thanh
ra đề "Em hãy tường thuật buổi lễ khai trường mà em đã tham dự". Bài tập làm
văn của Bảy nhập đề như sau : "Vào một buổi sáng tinh mơ, đường phố tĩnh
mịch, không có một tiếng động. Bỗng từ góc phố thấp thoáng một bóng đen khả
nghi . Bóng người đó im lặng rảo bước trên vỉa hè, tiến về phía cổng trường. Té
ra đó là bác chủ tịch hội cha mẹ học sinh. Bác đến trường để dự lễ khai giảng
năm học...".
Khi cô Thanh đọc bài của nó lên, cả lớp ôm bụng cười bò. Qua hôm sau là cả
trường đều biết. Từ đó tụi bạn thường gọi nó là Bảy-điệp-viên. Vậy mà Bảy vẫn
chưa chừa hẳn cái tật đó. Bài văn nào của nó cũng "thình lình", "đột ngột" hoặc
"thoáng một cái", "chớp một cái", nghe bắt đứng tim. Văn nó buồn cười vậy mà
toán thì hết sẩy . Không biết nó học hành cách sao mà bài tập toán của nó hết 9
lại đến 10, không bao giờ bị điểm 8. Tôi vốn dốt toán nhưng nhờ từ năm lớp sáu
đến giờ luôn luôn ngồi cạnh Bảy nên cũng không bị xếp loại yếu. Ai chớ thằng
Bảy thì nó cho tôi cóp-pi thả dàn.
Cũng vì vậy mà tôi không thèm học toán nên đã kém lại càng kém. Tôi cứ đinh

ninh là tôi và thằng Bảy sẽ "ăn đời ở kiếp" với nhau, hai đưá sẽ ngồi cạnh nhau
hết lớp này đến lớp khác, cho đến khi lên đại học và trở thành bác sĩ, kỹ sư mới
thôi.
Ai dè sáng nay, thầy Dân kêu cả lớp sắp xếp lại chỗ ngồi. Thầy bảo ngồi như
hiện nay là lộn xộn, không hợp lý, em thấp ngồi sau, em cao ngồi trước, rồi có
bàn toàn là con gái, không có một mống "nam nhi" nào.
Nghe nói đổi chỗ, cả lớp nhao nhao như một cái chợ. Thầy Dân phải gõ tay lên
bảng mấy lần, chúng nó mới chịu im. Nhưng chỉ có đám con gái mới yên lặng
thực sự, tụi nó mà đã chơi với nhau thì cứ dính như keo, chẳng đứa nào chịu rời
đứa bên cạnh cả. Còn đám con trai bàn dưới thì rục rà rục rịch, cứ muốn đổi lên
bàn trên. Trừ thằng Thành và thằng Tú là hai chúa nghịch ra, còn thì đứa nào
cũng muốn ngồi gần cửa ra vào cho sáng, nhìn bảng cho rõ và nghe thầy cô
giảng bài cho "thủng".
Té ra lớp tôi hết phân nửa bị cận thị. Đứa nào cũng giơ tay:
- Thưa thầy, mắt em bị kém ạ. Em ngồi bàn dưới nhìn không rõ.
Lý do này có vẻ xác đáng. Nhưng thầy Dân không bị lừa. Thầy chỉ xếp những
đứa nhỏ con lên bàn trên thôi. Còn những đứa khác, thầy bảo phải có giấy
chứng nhận của bác sĩ. Thế là những tay cận thị giả vờ lập tức ỉu xìu.
Hễ có đứa dời lên bàn trên thì tất phải có đứa đổi xuống bàn dưới . Ác thay một
trong những đứa được cả lớp nhất trí đề nghị "rời chỗ" lại là tôi. Đứa to mồm
nhất là thằng Chí ngồi ngay sau lưng tôi.
Miệng nó ông ổng như thùng thiếc bể:
- Thưa thầy, cho trò Huy ra bàn sau ngồi đi ạ !
Tôi quay lại, trừng mắt:
- Có mày ra bàn sau thì có! Đồ con rệp !
Khi nổi khùng, tôi thường gọi thằng Chí là đồ con rận, con rệp. Bởi vì chí với rận,
rệp thì cũng một loài như nhau cả thôi.
Nhưng thằng Chí không giận, nó nhe răng cười:
- Để coi đứa nào ra sau cho biết !
Thấy nó ăn nói có vẻ tự tin đồng thời thấy đám bạn ngồi phía dưới cứ nhao nhao
phản đối tôi, tôi đâm chột dạ liền quay phắt lên trên, hai tay ôm cứng góc bàn,
làm như đã ôm như vậy thì đừng hòng có ai gỡ tôi ra khỏi chỗ được.
Thầy Dân lại gần tôi :
- Các bạn đề nghị như vậy, em nghĩ sao?

Tim tôi tự dưng thót lại. Thầy hỏi tôi nghĩ sao, nhưng tôi biết đã đến nước này thì
chẳng có nghĩ ngợi gì được. Số phận tôi coi như đã được định đoạt. Tuy nhiên
tôi vẫn cố cứu vãn tình thế:
- Thưa thầy, em ngồi đây đâu có sao đâu ạ?
- Các bạn bảo là em ngồi che khuất bảng, các bạn không nhìn thấy.
- Các bạn ấy xạo đó ạ ! Năm ngoái em cũng ngồi y chỗ này mà có bạn nào than
phiền gì đâu !
Thằng Chí lại vọt miệng:
- Thưa thầy, năm ngoái bạn ấy còn nhỏ, năm nay bạn ấy lớn rồi ạ. Bạn ấy lớn
nhất lớp mà ngồi bàn đầu, tụi em ở phía sau không nhìn thấy gì hết.
Lại cái thằng con rệp! Sao mà nó nhiều chuyện y như bọn con gái vậy không
biết ! Tôi giận tím mặt nhưng có thầy đứng đó nên chẳng dám trả đũa. Thằng
Lâm còn hùa theo:
- Thưa thầy, bạn Chí nói đúng đấy ạ.
Thằng Lâm này thật vô duyên. Ai mà chẳng biết Chí nói đúng. Ngay cả tôi còn
ngạc nhiên về sự phát triển nhảy vọt của tôi nữa kia mà. Năm ngoái tôi chỉ đứng
cao ngang vai của ba tôi, không hiểu sao trong ba tháng hè vừa qua tôi bỗng lớn
vọt hẳn lên và bây giờ thì tôi đã cao ngang mét tai của ba tôi rồi. Má tôi nói là tôi
"nhổ giò". Còn bạn bè của ba tôi, ai đến nhà chơi cũng trầm trồ:
- Chà, chú gà con bắt đầu trổ mã rồi !
Nghe mọi người khen tôi mau lớn, tôi khoái chí tử. Nhưng hôm nay cái khoảng
"người lớn" đó đã làm hại tôi. Biết thân biết phận, tôi không dám cãi chầy cãi cối
nữa mà lẳng lặng thu dọn tập vở, bước ra khỏi chỗ ngồi.
Thầy Dân chỉ xuống bàn chót:
- Em ngồi kế chỗ em Quang kìa.
Quang là học sinh lớp 8A2 năm ngoái bị lưu ban. Nghe nói ngồi kế nó, tôi ngán
ngẩm trong bụng.
Thầy Dân thấy bộ mặt rầu rĩ của tôi, phát tội nghiệp bèn động viên:
- Miễn là chú ý nghe giảng bài thì ngồi đâu cũng có thể học giỏi, có gì đâu mà
em lo!
Thực ra ngồi bàn chót cũng có phần thuận lợi đối với những đứa hay nói chuyện
riêng và ưa "quay" bài như tôi. Nhưng kẹt một nỗi là tôi phải chia tay với thằng
Bảy. Tôi mà rời khỏi nó cũng như cá rời khỏi nước, biết sống làm sao với môn
toán bây giờ. Tôi lo là lo như vậy.

Tiếng trống tan học vừa vang lên, tôi đã vọt thẳng ra cửa đợi thằng Chí. Tôi định
tâm sẽ nện cho nó một trận về cái tật bép xép. Năm ngoái đọ sức nhau, tôi với
nó còn bất phân thắng bại chớ năm nay thì nó chết với tôi.
Bây giờ tôi cao hơn nó gần một cái đầu .
Chí vừa lò dò ra khỏi cửa lớp, tôi đã chạy lại liền. Thoạt đầu nó cười với tôi
nhưng rồi thấy bộ dạng hùng hổ của tôi, nó hiểu ra ngay ý định của đối phương
liền co giò chạy . Tôi rượt theo . Hai đứa đuổi nhau quanh mấy gốc phượng và
bã đậu trong sân, xô cả vào học sinh các lớp khác. Tôi giẫm phải chân một đứa
con gái bên lớp 8A1 khiến nó la oai oái . Đến khi rượt bén gót Chí, sắp nắm
được vạt áo nó thì nó không chạy quanh mấy gốc cây nữa mà vù thẳng ra cổng.
Tôi bặm môi tính đuổi theo thì thằng Cang, lớp trưởng lớp tôi, kêu om sòm :
- Huy ơi, Chí ơi ! Lại đây xếp hàng chớ chạy đi đâu đó ! Bạn nào ra về không
xếp hàng ngày mai tôi báo với thầy Dân cho coi !
Nghe vậy, tôi liền đứng lại, không đuổi theo đối thủ nữa . Còn thằng Chí thì phớt
lờ, dông luôn. Nó ớn tôi .
Nhỏ Kim Hà, lớp phó trật tự, đứng trong hàng, liếc tôi :
- Bạn Huy đánh lộn trong sân trường nghen ! Tôi trừ điểm thi đua à !
Tôi cãi :
- Tôi rượt chơi chớ đánh lộn hồi nào ?
- Nến rượt kịp thì bạn đã đánh nhau rồi .
Tôi trề môi :
- Khi nào đánh nhau hẵng hay . Hừ, nói vậy mà cũng nói !
Con gái gì mà y như bà chằn, cái mặt nghinh nghinh ngó dễ ghét ! Không hiểu
sao hôm trước tôi lại bầu nó làm lớp phó trật tự ! Tôi vừa bước vô hàng vừa rủa
thầm trong bụng.

Tôi không đứng theo tổ 5 của tôi mà lại đứng vaò tổ 1, ngay sau lưng thằng Bảy .
Tôi khều nó :
- Nè, lát về tao nói mày nghe cái này hay lắm !
- Lại kể chuyện ba tháng hè ở chơi nhà ông chú trên Đà Lạt nữa chớ gì ?
Tôi khịt mũi :
- Mày đóan trật lất. Chuyện này khác.
Trên đường về, khi những đứa bạn đã rẽ sang đường khác, chỉ còn mình Bảy
với tôi, tôi liền bảo nó :
- Mày xuống bàn dưới ngồi chung với tao đi .
- Chi vậy ?
Thằng Bảy hỏi cù lần thiệt ! Nhưng tôi không dám nói thiệt lý do với nó. Tôi chép
miệng :
- Thì ngồi chung cho có bạn chớ chi ! Tao ngồi gần mày quen rồi, nay ngồi với
mấy đứa lạ tao thấy nó sao sao ấy !
Bảy đắn đo :
- Nhưng ngồi bàn chót mỗi lần thầy kêu lên bảng, tao đi lại khó khăn lắm !
- Thì tao nhường mày ngồi đầu bàn, tao ngồi trong ! Dễ ợt !
Thấy vẻ mặt nó hơi ngần ngừ, tôi bồi luôn đòn quyết định :
- Mày xuống ngồi với tao, tao cho mày mượn mấy cuốn sách hay lắm ! Anh tao
mới mua .
Mắt Bảy sáng trưng như đèn pha :
- Sách hả ? Sách gì vậy mày ?

Tôi rao hàng :
- Toàn sách tình báo . "Hột xoàn trong mả" nè, "Vòi bạch tuộc và những đồng
tiền vàng" nè, "Phát súng trong đêm" nè, còn mấy cuốn nữa mà tao không nhớ
tên.
"Phát súng trong đêm" đã bắn gục Bảy, nó quỵ liền :
- Được rồi, tao sẽ xuống bàn mày . Nhưng rủi thầy Dân không chịu thì sao ?
Tôi nhúng vai :
- Xin lên bàn trên mới khó chớ xin xuống thì dễ ợt. Thiếu gì cách nói . Mày bảo là
tao với mày về nhà thường học chung nên ở lớp ngồi gần cho tiện.
Bảy phân vân :
- Như vậy là nói dối .
Tôi tặc lưỡi :
- Thì mình chỉ nói dối lần này thôi . Với lại có phải mình nói dối để làm hại ai đâu !
À, cuốn "Hột xoàn trong mả" hay lắm nghen mày ! Tao mới đọc hồi hôm. Trong
đó có nhiều "bóng đen khả nghi" lắm !
Thấy tôi nhắc chuyện cũ chọc nó, thằng Bảy giơ gậy lên nhưng tôi đã kịp chạy
xuống lòng đường, cười hích hích.
Trước khi về nhà, tôi còn nhắc nó lần nữa :
- Nhớ nghen mày ! Ngày mai đổi xuống đi !

Chương 2
Thế là thằng Bảy xuống ngồi chung với tôi . Còn thằng Sơn ở bàn tôi thì lên chổ
Bảy . Sơn là một trong những đứa giả vờ khai cận thị nhưng thầy Dân không bị
mắc mưu, thầy chỉ ưu tiên xếp cho nó ngồi đầu bàn phía lối đi vì nó nhỏ con nhất
trong tổ. Hôm nay tự dưng được mời lên bàn đầu, nó mừng như bắt được vàng,
vội vàng thu dọn đồ đạc đi ngay sợ Bảy đổi ý.
Thầy Dân thoạt đầu không đồng ý nhưng đến khi nghe hai đứa tôi trình bày "vì lý
do học tập", thầy chịu liền. Thầy còn khen:
- Các em biết tự giác học chung với nhau như vậy rất tốt. Lớp ta tới đây sẽ xây
dựng các đôi bạn cùng tiến để giúp đỡ nhau tiến bộ. Huy và Bảy đã có nề nếp
sẵn như vậy thì rất thuận lợi .
Nghe thầy khen trước lớp, tôi khoái lắm. Tôi quay sang Bảy để chia sẻ niềm vui
nhưng thấy nó ngồi im re . Tôi thúc vô hông nó:
- Thầy khen, khoái không mày ?
Nó cằn nhằn:
- Mắc cỡ thấy mồ chứ khoái gì ? Mình có học chung với nhau thiệt đâu mà khoái
!
Nghe nó nói, tôi cũng đâm ngượng. Ừ, nói dối thầy có gì mà vui ! Tôi ngẫm nghĩ
một hồi rồi nói nhỏ:
- Năm nay mình học chung đi !
Bảy liếc tôi, nghi ngờ:
- Mày mà chịu học chung ! Mày làm biếng thấy mồ !
- Tao mà làm biếng !
Tuy ngoài miệng nói vậy nhưng trong bụng tôi không tin mình lắm. Thằng Bảy
nhận xét vậy là đúng. Ở nhà, tôi nổi tiếng là chúa lười . Chẳng bao giờ tôi mó tay
vào việc gì. Ngay cả những việc nhỏ nhặt như rửa chén, quét nhà tôi cũng đùn

cho thằng Tin làm. Mẹ tôi thường phàn nàn:
- Không biết lớn lên mày làm nên cái trò trống gì ! Làm biếng như mày chắc chết
đói !
Tôi cười tỉnh khô:
- Chết sao được mà chết ! Lúc còn nhỏ thì mẹ nuôi, lớn lên vợ nuôi, về già con
nuôi . Con đã tính trước hết rồi .
Mẹ tôi "hừ" một tiếng:
- Sống như mày thì vợ nó lấy chổi nó quét ra đường chứ ở đó mà nuôi .
Tôi không biết sau này vợ tôi có quét tôi ra đường không chớ bây giờ tôi cũng
chẳng siêng lên được tý nào . Cứ mỗi lần phải làm một việc gì, tay chân tôi nó
uể oải làm sao ấy, làm như nó muốn phản đối thì phải . Ngay cả việc học tập
cũng vậy, ngoài môn văn là tôi rất khá (năm ngoái lớp giao tôi phụ trách bản tin
của lớp) còn thì tôi "chạy mặt" tất. Cái môn toán rối rắm thì không nói làm gì,
nhưng ngay cả các môn dễ như sinh vật, lịch sử tôi cũng chào thua . Phải ngồi
học bài, phải dán mình vào một chỗ tụng niệm ê a đối với tôi là một cực hình. Tôi
chỉ khoái chạy nhảy . Phải chi nhà trường thay môn sinh vật bằng môn bóng đá
thì tôi học đâu đến nổi tồi . Sao người ta lại không nghĩ ra điều đó cà? Thật bực
mình !
Ngồi bên trái tôi là thằng Quang, học sinh lớp 8A2 cũ. Thằng này đầu tóc rễ tre,
mặt chữ điền, da ngăm ngăm, cặp mắt lúc nào cũng mơ mơ màng màng như một
nhà thơ chính cống.
Từ hồi nhập học đến giờ, tôi mới nói chuyện với nó hai lần. Lần nào nó cũng làm
tôi ngạc nhiên đến sửng sốt.
Lần đầu, đang xếp hàng bị kiến cắn, tôi la bài hãi .
Nó đứng sau lưng, hỏi:
- Gì vậy mày ?

Tôi chỉ ổ kiến lửa dưới chân. Nó cười ngất, nói:
- Kiến này cắn nhằm nhò gì mà la ! Ở rừng Ma-lai-xi-a, có loại kiến Ốc-cô-phi-la
độc lắm, nó cắn một phát thì lủng thịt, nọc nó đốt buốt ghê lắm, công nhân đồn
điền cà phê rất ngán. Đặt biệt, loại kiến này có thể lấy lá cà phê, lá cam sắp úp
lại với nhau, cắn thủng mép lá rồi lấy ấu trùng có tơ kén làm con thoi sống để
khâu lỗ. Hết sẩy chưa ! Đó là chưa kể loại kiến Đô-ri-lin sống ở Châu Phi và
Châu Mỹ, mỗi lần đi săn mồi chúng di chuyển hàng tỷ con, tấn công các làng
mạc. Mỗi lần tụi nó tràn qua thì tất cả mọi động vật trên đường chỉ còn bộ
xương. Voi, cọp, sư tử, gấu, beo gặp tụi kiến này đều vắt giò lên cổ chạy trối
chết... Thằng Quang nói say sưa. Nó thao thao bất tuyệt như radio bắt trúng
sóng. Nó kể đủ thứ chuyện trên trời dưới đất có liên quan đến kiến cho đến khi
thằng Cang ra hiệu cho tổ 5 vào lớp, nó mới chịu thôi một cách tiếc rẻ.
Trong khi đó những vết kiến cắn dưới chân tôi phát ngứa râm ran rất khó chịu,
nhưng dù vậy tôi cũng ngạc nhiên về kiến thức của Quang. Không biết chuyện
kiến ở đâu mà nó lôi ra lắm thế.
Lần khác, trong giờ ra chơi tôi đang đứng dựa cột coi tụi lớp 6 chơi đá dế thì
Quang lò dò lại. Nó đứng dòm một hồi rồi tự nhiên hỏi tôi:
- Đố mày, dế gáy bằng cái gì ?
Tôi nhìn nó lạ lùng:
- Sao mày hỏi ngốc vậy? Không gáy bằng miệng thì bằng gì ?
Nó cười:
- Nó gáy bằng cánh mày ạ .
Tôi nhăn mặt:
- Đừng có xạo !
Nó vẫn bình tĩnh:
- Thiệt đó! Ven bìa đầu chót của cặp cánh trước của dế đực có những đường
gân đậm, phía dưới có những răng cưa nhỏ hình ba góc. Còn phía trên mặt
nhám. Khi cánh cọ vào nhau thì răng cưa cà qua mặt cánh nhám y như nhạc sĩ
kéo đàn vậy. Chuyển động đó liên tục làm cho cánh rung đến năm ngàn lần trong
một giây và phát ra âm thanh mà mình gọi là tiếng gáy. Có loại dế phát ra âm
thanh vang xa đến một cây số rưỡi lận nghen mày !
Tôi đang bàng hoàng trước chuyện dế gáy bằng cánh thì Quang đã bắt đầu kể
ra hàng lô hàng lốc những loại dế như dế lửa, dế than, dế chó, dế cơm, dế cúc,
dế ốc tiêu, dế hộp quẹt, dế trọc đầu v.v... rồi họ hàng nhà dế như cắn tóc, bọ
ngựa, châu chấu, bù cào, gián, vạt sành. Tôi nghe muốn chóng cả mặt. Té ra

thằng Quang biết rất nhiều chuyện. Tôi có cảm giác như đang tiếp xúc với một
pho tự điển sống. Phát hiện này làm tôi thắc mắc:
- Mày giỏi vậy mà sao bị lưu ban ?
Quang rờ gáy :
- Giỏi gì mà giỏi! Tao chỉ mê mỗi môn sinh vật thôi. Nhà tao có cả lô sách báo
nói về đời sống động vật, đọc khoái lắm! Tao còn nuôi cả một cặp thỏ để nghiên
cứu nữa nha mày. Khi nào mày đến chơi tao cho mày coi. Lớn lên tao định sẽ
trở thành nhà sinh vật học, tao cóc khoái các nghề khác !
Tôi "vặn sườn" nó:
- Mày cứ lưu ban hoài biết chừng nào mới trở thành nhà sinh vật học nổi !
Quang thở dài, chép miệng:
- Biết làm sao bây giờ! Sinh vật thì tao rất khá, toàn điểm chín, điểm mười. Còn
các môn kia thì... Nhất là toán với ngữ pháp, tao cứ hết điểm 3 lại tới điểm 2.
Chẳng hiểu sao càng học tao lại càng dốt thêm. Hình như cái đầu tao nó sao
sao ấy.
Tôi liếc thử đầu nó, thấy vẫn đủ tóc tai như mọi người, có sao sao ấy gì đâu. Tôi
nhủ bụng: Hay là nó cũng làm biếng như mình ?
Đó là những điều tôi biết về Quang. Ngồi kế Quang là nhỏ Hiền. Nhỏ Hiền cũng
là học sinh lưu ban. Nó lớn hơn tôi hai tuổi, vóc người đầy đặn ra dáng một thiếu
nữ. So với đám con gái trong lớp, nhỏ Hiền có vẻ chững chạc, trầm tĩnh hơn.
Giờ ra chơi, Hiền không chơi nhảy dây, rượt bắt hoặc mút kem như những đứa
khác mà ngồi lại trong lớp cùng với nhỏ Hoa, nhỏ Liên đem kim chỉ ra thêu. Tôi
chưa trò chuyện với nhỏ Hiền lần nào, một là nó vốn chẳng phải con trai, hai là
vì có thằng Quang ngồi chen giữa tôi với nó.
Ngồi ở rìa bàn, trong góc lớp là thằng Đại. Ngồi kế nhỏ Hiền, thường bị tụi bạn
"cặp đôi", Đại ức lắm nhưng không nói. Tính nó vốn lầm lì xưa nay. Điều đó cả
lớp 8A3 đều biết. Năm ngoái nó học 7A3, đáng lẽ năm nay lên thẳng 8A3 như
những đứa khác nhưng không hiểu sao nó lại lọt vào lớp tôi .
Thường thì tính lầm lì đi đôi với chậm chạp. Thằng Đại cũng vậy. Hôm khai
trường, mặc cho chúng tôi chen nhau vào lớp và giành trổ đến đỏ mặt tía tai, có
đứa đứt cả nút áo, nó cứ đủng đa đủng đỉnh đi đằng sau. Khi nó vào tới nơi thì
các dãy bàn đã kín người, chỉ còn mỗi chỗ trống ở bàn chót, trong góc lớp,
không đứa nào thèm giành. Đại thản nhiên ôm cặp đi tới chỗ trống, ngồi xuống,
không cằn nhằn một tiếng.
Hôm xếp lại chỗ ngồi cũng vậy. Mặc cho tụi bạn nhao nhao yêu cầu, khiếu nại,
nó cứ lặng lẽ như không, hệt như không có chỗ ngồi nào tốt hơn chỗ đó.

Cái thằng tính tình đến lạ! Lúc bầu tổ trưởng học tập, thằng Bảy và thằng Quang
đề nghị bầu tôi, tôi giẫy đành đạch:
- Trời ơi, không được đâu! Tao mà làm tổ trưởng có nước tổ mình cầm đèn lái
sớm !
Điều này tôi nói thật. Tôi vừa kém toán vừa có tật làm biếng, học một mình còn
chưa xong làm sao "quản lý" cả tổ được. Tôi liền đề cử thằng Bảy. Bảy lắc đầu:
- Chân cẳng tao vầy !
Thằng Bảy có cái chân "lợi hại" thiệt! Mỗi lần muốn từ chối điều gì, nó đưa cái
chân ra là không ai dám ép.
Quang với Hiền, hai đứa lưu ban thì tất nhiên không thể làm tổ trưởng được rồi.
Cuối cùng tụi tôi đùn cho thằng Đại.
Đại nãy giờ ngồi im, không có ý kiến gì về chuyện bầu bán của tụi tôi, nay thấy
tụi tôi không ai nhận chức tổ trưởng, hết người bầu rồi nên bầu cho nó, nó nhoẻn
miệng cười .
Tôi cứ tưởng nó sẽ từ chối vì tự ái hoặc ít ra cũng làm bộ làm tịch, ai dè nó gật
đầu cái rụp:
- Các bạn bầu tôi thì tôi sẽ cố gắng làm tròn nhiệm vụ của mình. Nhưng các bạn
cũng phải cố gắng học tập, thực hiện tốt nội quy kỷ luật thì tổ mình mới tiến bộ
được. Bạn nào mà lơ mơ, tôi trừ điểm thi đua ráng chịu à nghen !
Hôm qua nhỏ Kim Hà hăm, hôm nay tới phiên thằng Đại dọa. Đúng là cóc mở
miệng. Con cóc quanh năm nằm yên không hó hé nửa tiếng, nhưng hễ mở miệng
là trời gầm. Thằng Đại này cũng vậy, lúc nào thì cũng im ỉm mà hễ mở miệng thì
cứ y thầy hiệu trưởng nói trước sân cờ. "Lơ mơ thì tôi trừ điểm thi đua", nghe dễ
ghét. Nếu biết nó ăn nói như vậy thì khi nãy tôi nhận chức tổ trưởng quách cho
rồi .
Tôi ngồi yên coi có đứa nào lên tiếng phản đối thằng Đại không nhưng tụi nó tỉnh
bơ, thậm chí thằng Bảy còn gật gù :
- Tất nhiên là tụi mình sẽ cố gắng rồi .
Tôi nổi sùng thúc vô hông Bảy một cái khiến nó kêu oai oái. May mà thầy không
nghe thấy.
Năm ngoái cô Dung chia cả lớp ra thành năm tổ. Hai bàn một tổ. Đó là cách chia
xưa nay. Năm nay, thầy Dân lại chia mỗi bàn một tổ. Như vậy là lớp tôi có tới
mười tổ lận. Thầy nói chia như vậy để sinh hoạt cho chặt chẽ. Tôi tặc lưỡi tiếc
rẻ: Nếu chia như cô Dung thì tôi cóc bầu thằng Đại mà bầu thằng Tuấn ngồi bàn
trên làm tổ trưởng rồi. Tuấn vừa học giỏi lại vừa hiền lành, không hề lên giọng

với bạn bè bao giờ.
Tôi càng tức thằng Đại hơn nữa khi ngay ngày hôm sau, vừa ra chơi vô, nó đã
kêu tôi:
- Bạn Huy bỏ áo vô quần đi chớ !
Thật ra thì ở hai tiết đầu, tôi có bỏ áo vô quần đàng hoàng. Nhưng lúc ra chơi,
tôi rượt nhau vơi thằng Chí nên áo tuột ra ngoài lúc nào không hay, bây giờ nghe
Đại nhắc tôi mới để ý. Nếu tự tôi phát hiện ra thì tôi đã nhét áo vô rồi nhưng
đằng này là do thằng Đại nhắc. Nhắc thì cũng như ra lệnh. Nghe theo thì nhục
quá, tôi đâm bướng:
- Tao cứ bỏ ra ngoài cho mát !
- Mát kiểu gì kỳ vậy? Nội quy cấm học sinh bỏ áo ngoài quần mà !
Cái thằng ăn nói thật cù lần! Tôi nghinh mặt:
- Mày làm như có mình mày biết nội quy vậy !
Đại nhướng mắt:
- Bạn biết sao bạn còn vi phạm ?
Tôi nhếch môi:
- Tao nói rồi! Cho mát !
Đại giở sổ ra:
- Tao trừ điểm tác phong mày à nghen !
Nó nổi sùng không thèm kêu tôi là "bạn" nữa. Tôi cũng nổi điên:
- Cho mày trừ. Tao cóc cần !
Vậy là mất đứt hai điểm thi đua, tôi nhủ thầm và chán nản ngồi phịch xuống ghế.
Nhưng Đại chưa chịu thôi:
- Bây giờ mà mày không bỏ áo vô quần tao méc cô à !
Lúc này, lớp đang học tiết sử của cô Thu Ba. Cô Thu Ba lúc nào cũng hiền lành,
nhỏ nhẹ, tôi không ngán. Nhưng tôi sợ cô báo lại với thầy Dân thì kẹt. Thầy Dân
đã từng dặn chúng tôi bao nhiêu lần về cái khoản bỏ áo vô quần này rồi .
Tôi đang ngần ngừ, tiến thoái lưỡng nan thì thằng Bảy thấy tình hình găng quá
liền xen vô:
- Thôi, bỏ áo vô quần cho rồi mày ơi! Nãy giờ đủ mát rồi !
Tôi liền chộp ngay câu nói của thằng Bảy như người sắp chết đuối gặp được cái
phao:
- Bỏ thì bỏ! Tại đủ mát rồi nên tao bỏ vô chớ không phải tao ngán thằng Đại đâu!

Đừng có ham !
Tôi vừa nói vừa cố ý nhét vạt áo vô quần một cách cẩu thả, ra cái điều không
quan trọng lắm. Còn thằng Đại cũng thôi quấy rầy tôi. Nó ngồi im, chăm chú nhìn
lên bảng y như không có chuyện gì xảy ra. Nó làm bộ vậy chứ tôi đoán là nó căm
tôi lắm.
Lần khác, nó lại chỉnh tôi chuyện bảng tên:
- Bảng tên mày đâu sao không đeo ?
Tôi liền thò tay vô túi quần móc ra tấm bảng tên bằng vải nhàu nát rồi lấy kim
băng cài lên ngực áo. Xong, tôi liếc nó:
- Còn thắc mắc gì nữa không ?
Nó lắc đầu:
- Ai lại đeo bảng tên luộm thuộm như mày. Hai bên mép rũ xuống che lấp cả mặt
trước, có đọc ra chữ gì đâu! Phải may dính vô áo hoặc ít ra cũng phải ép ni-lông
như thằng Bảy chớ !
Tấm bảng tên của Bảy ép ni-lông phẳng phiu, phía trên còn đính thêm một miếng
rẻo hình tam giác, lại có cả nút cài nữa mới ngon lành chớ. Hôm trước, nó rủ tôi
đi ép ni-lông nhưng tôi lười nên đến nay mấy tấm bảng tên của tôi vẫn còn nằm
nhăn nheo trong các túi quần, túi áo. Khi nào có ai kiểm tra, tôi lại lôi ra và lấy
kim băng cài lên áo.
Tôi làm vậy trước giờ có ai nói gì đâu, vậy mà thằng "cậu ông trời" này (con cóc
là cậu ông trời mà!) cứ khó dễ tôi đến cùng. Nhưng lần này ỷ mình có đeo bảng
tên trên ngực như ai, tôi cóc ngán nó. Tôi quay lưng bỏ đi sau khi buông thõng
một câu:
- Nhà tao nghèo không có tiền đi ép ni-lông như thiên hạ đâu !
Tôi nói là nói lẫy với Đại cho bỏ ghét. Hổng dè nhỏ Hiền nghe thấy. Đến giờ về,
nó đến gần tôi, nhỏ nhẹ:
- Huy không có tiền đi ép ni-lông thì hôm nào đến nhà tui chơi, tui may bảng tên
vô áo dùm cho.
Tôi ngớ người ra, chưa biết trả lời sao thì nó bỏ chạy mất. Đến khi tôi "tỉnh" lại
thì nó đã trà trộn vào giữa đám con gái mất rồi.
Nó tên Hiền, hèn gì nó hiền thiệt! Chắc nó tưởng nhà tôi nghèo rớt mồng tơi.

Chương 3
Chiều nay tôi đến nhà nhỏ Hiền. Nhà nó nằm ở cuối chợ Cầu Ván, kế bên rãnh
thoát nước đen ngòm. Đó là một căn nhà lụp xụp, tồi tàn, mái bằng tôn, cửa cũng
bằng tôn, những tấm tôn cũ kỹ, gỉ và thủng lỗ chỗ.
Từ hôm nó đề nghị may bản tên cho tôi đến nay, hai đứa đều tránh nói chuyện
với nhau. Tôi chẳng phải là đứa hiền lành gì nhưng chẳng hiểu sao mỗi khi gặp
nó tôi đều đâm ra lúng túng. Còn Hiền thì thấy tôi không nói gì về vụ đó, tấm bản
tên nhàu nát vẫn lủng lẳng bướng bỉnh trên ngực áo, lại càng né mặt tôi. Có lẽ
Hiền nghĩ là tôi tự ái .
Đang làm mặt lạ với nhau, đùng một cái tôi lò mò đến nhà Hiền, thiệt kẹt! Hơn
nữa, con trai bọn tôi có "truyền thống" không chơi thân với đám con gái. Mặc dù
trong lớp ngồi chung bàn nhưng khi ra chơi thì nam đi đường nam nữ đi đường
nữ, rạch ròi. Tụi nó mà biết chiều nay tôi "đơn phương độc mã" tới "thăm" Hiền
thì tụi nó chọc quê đến nước tôi phải độn thổ chứ không phải chơi. Thiệt khổ!
Trăm sự cũng tại cái môn địa quái quỷ. Học mấy tuần rồi mà tôi cũng chưa vẽ
nổi cái bản đồ châu Âu. Thậm chí tôi còn không hình dung nổi nó hình vuông hay
hình tam giác nữa là. Hôm rày ngồi trong lớp tôi cứ lo cãi nhau với thằng Đại riết,
hết áo tới quần, hết tai tới tóc, có để tâm nghe giảng gì đâu.
Hồi trưa, lật thời khóa biểu coi tôi mới nhớ ngày mai có tiết vẽ bản đồ, vẽ xong
còn phải ghi ký hiệu vùng nào có than, vùng nào dầu lửa, ôi thôi đủ thứ rắc rối
trên đời! Tôi vội vàng phóc ngay qua nhà thằng Bảy nhưng nó đi thăm bà cô tít
trên Nhà Bè tối mới về. Như vậy thì hỏng bét, không thể đợi nó được! Tôi nghĩ
tới nghĩ lui một hồi và quyết định tới nhà Hiền. Hiền giữ cuốn sách địa lý duy nhất
của tổ tôi. Hôm phát sách giáo khoa, không đứa nào thèm lấy cuốn địa. Đứa
nào cũng thi nhau giành giật sách ngữ pháp, vật lý, hóa học và các cuốn bài tập
toán.
Bảy đưa cuốn địa cho tôi, tôi gạt phắt :
- Tao lấy cuốn này làm gì! Đổi cho tao cuốn vật lý đi !
Cuối cùng nhỏ Hiền lãnh cuốn địa.
Tôi vừa len lỏi giữa mớ rau cải cá cua, hấp tấp nhảy tránh các bà đi chợ vừa tặc
lưỡi tiếc rẽ: "Phải chi hôm đó mình lãnh cuốn địa cho rồi !"

Hiền không có nhà. Má nó đon đả:
- Ngồi chơi đi cháu! Cháu học chung lớp với Hiền hả! Tìm nó có chuyện chi
không?
Nghe tôi nói đi mượn sách má nó bảo:
- Vậy thì cháu ngồi chơi chờ nó một chút! Nó cũng sắp về rồi !
Rồi bà đi rót nước mời tôi uống.
- Hiền đi đâu vậy bác? - Tôi hỏi.
- À, nó đi bán chè.
- Ủa, chè gì, bác? -Tôi ngạc nhiên.
Má Hiền cười:
- Thì chè ăn chớ chè gì, cháu! Chè đậu đen, đậu đỏ, xôi nước, đủ thứ vậy mà !
Tôi chưng hửng. Nhỏ Hiền lớp tôi đi bán chè? Ngộ thiệt! Học trò mà đi bán chè!
Tôi cứ nghĩ đã là học trò thì chỉ đi học hoặc đi chơi thôi chớ. Như tôi và thằng
Tin chẳng hạn, từ nhỏ tới lớn có bán chác gì đâu! Thằng Tin siêng thì chúi đầu
vô tập, tôi làm biếng thì chạy rông ngoài đường, ngoài bãi bóng. Ai lại đi bán chè!
Đó là chuyện của người lớn. Mình mà ngoác mồm rao "Ai ăn chè không ?" rủi
đứa bạn nào nghe thấy nó cười thúi đầu.
Dường như không để ý đến vẻ mặt ngơ ngác của tôi, má Hiền nói tiếp:
- Con Hiền đi bán từ một giờ đến bốn giờ chiều. Sau đó tới phiên bác bán tơi
khuya. Cháu nghĩ coi, từ hồi bác trai sưng gan nghỉ hát tới giờ, một mình bác
xoay xở sao nổi. Thành ra con Hiền nó phải phụ với bác một tay. Tội nghiệp, nó
siêng học lắm, tối nào cũng thức học bài tới khuya. Năm ngoái, bác bệnh lên
bệnh xuống, nó phải gồng gánh mọi việc nên bài vở bỏ bê, rốt cuộc không lên
lớp nổi với người ta, nghĩ mà thương !
Nói xong, má nó chép miệng thở dài....